စာဖတ်သူအများစု မြေရှားသတ္တုတွေအကြောင်း ကြားဖူးကြပါလိမ့်မယ်။ မြေရှားသတ္တု ထုတ်လုပ်ရေး လုပ်ငန်းစဥ်တွေကြောင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ညစ်ညမ်းတာ၊ ချောင်းမြောင်းတောတောင် အဆိပ်သင့်တာတွေကိုလဲ သတင်းတွေမှာ တွေ့ဖူးကြမှာပါ။ မြေရှားသတ္တုဆိုတာ ဒြပ်စင်အလှည့်ကျဇယား (Periodic Table) ထဲမှာ ပါဝင်တဲ့ လန်သနိုက်(ဒ်) (Lanthanide) အုပ်စုဝင် ဒြပ်စင် ၁၅ ခုနဲ့အတူ သူတို့နဲ့ ဂုဏ်သတ္တိချင်း ဆင်တူတဲ့ စကန်ဒီယမ်…
အလက်ထရိုဖိုရီစစ် (Electrophoresis) Electrophoresis ဆိုတာ မက်ခရိုမော်လီကျူးတွေကို အရည်တွေ၊ ဂျယ်လ် (Gel) တွေ၊ ကွန်ရက် (Matrix) တွေကနေ သူတို့ရဲ့ အရွယ်အစား၊ ဓာတ်ဖို ဓာတ်မသတ္တိနဲ့ မော်လီကျူးနှစ်ခုကြား နှီးနွယ်မှုအား (Binding Affinity) ပေါ် လိုက်ပြီး လျှပ်စစ်စက်ကွင်းတစ်ခုအောက်မှာ ခွဲထုတ်တဲ့ ဓာတ်ခွဲခန်းသုံး ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာနည်းစနစ် ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီနည်းစနစ်ကို…
အောက်တိုဘာလထဲ ဝင်လာတာနဲ့အမျှ နှစ်တစ်နှစ်ရဲ့ နိုဘယ်ဆုရရှိသူစာရင်း ထုတ်ပြန်ကြေညာတဲ့ အချိန်ကိုလဲ ရောက်ရှိလာပြန်ပါပြီ။ ဒီနှစ်၊ ၂၀၂၄ ခုနှစ်ရဲ့ ဆုပေးပွဲကိုလဲ ခါတိုင်းနှစ်တွေမှာလို နိုဘယ်ဆုတို့ရဲ့ ဖခင် အဲဖရက်နိုဘယ် (Alfred Nobel) သေဆုံးမှု နှစ်ပတ်လည်တဲ့ ဒီဇင်ဘာလ ၁၀ ရက်နေ့မှာ ပြုလုပ်သွားဖို့ စီစဉ်ထားပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဆုရရှိသူစာရင်းကိုတော့ အောက်တိုဘာလ ၇…
စာဖတ်သူတို့ ဟယ်ရီပေါ်တာ (Harry Potter) ရုပ်ရှင်ကို ကြည့်ဖူးကြပါသလား . . . ? ကြည့်ဖူးကြတယ် ဆိုရင် ဒီရုပ်ရှင်ကြီးရဲ့ ပထမဆုံးအပိုင်းဖြစ်တဲ့ “Harry Potter and the Philosopher’s Stone” ဆိုတဲ့ အပိုင်းကိုလဲ သိလောက်မယ်လို့ ထင်ပါတယ်။ ဒီ Philosopher’s Stone ဆိုတဲ့…
အင်မတန် မြင့်မားတဲ့ အပင်ကြီးတွေက စလို့ ကမ္ဘာ့အတော်ဆုံး လူသားတွေ၊ အဆိပ်အရှိဆုံး မှိုတွေ၊ အသေးငယ်ဆုံး ဘက်တီးရီးယားတွေအထိ စကြ၀ဠာကြီးထဲက သက်ရှိအပါအဝင် အရာ၀တ္ထုအားလုံးကို ဆဲလ်တွေနဲ့ ဖွဲ့စည်းထားပါတယ်။ လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်သန်းပေါင်းများစွာကတည်းက ဆဲလ်တစ်လုံး သက်ရှိအဆင့်ကနေ ဆင့်ကဲပြောင်းလဲလာခဲ့လိုက်တာ အခုဆိုရင် ဆဲလ်တွေ အများကြီးနဲ့ ဖွဲ့စည်းထားတဲ့ လူသားတွေ၊ သက်ရှိမျိုးစိတ်တွေအဖြစ် တဖြည်းဖြည်းဆင့်ကဲပြီး ပေါက်ဖွားလာကြပါပြီ။…
အိမ်ထဲမှာ ထိုင်နေရင်း ဘေးပတ်ဝန်းကျင်ကို တစ်ချက် လှမ်းကြည့်လိုက်တဲ့အခါ ပလတ်စတစ်နဲ့ လုပ်ထားတဲ့ ရေသန့်ဘူးတွေ၊ ပန်ကာတွေနဲ့ မင်တံတွေ စတဲ့ ပစ္စည်းတွေကို မြင်ရပါလိမ့်မယ်။ အပြင်ကို ထွက်လာကြည့်ရင်လဲ ပလတ်စတစ်တွေနဲ့ ပါ၀င်ဖွဲ့စည်းထားတဲ့ မော်တော်ဆိုင်ကယ်တွေ၊ ကားတွေကို မြင်ကြရမှာပါ။ မုန့်သွားဝယ်ကြတဲ့အခါ ပစ္စည်းတွေကို ထုပ်ပေးလိုက်တဲ့ အရာတွေကလဲ ပလတ်စတစ်တွေပါပဲ။ ဒီပလတ်စတစ်တွေ ဘယ်ကနေ လာသလဲ.…
စိန်ဟာ ကမ္ဘာပေါ်က အမာကြောဆုံး သဘာဝ ကျောက်သလင်းတစ်မျိုးပါ။ ရှားပါးကျောက်မျက်ဖြစ်တဲ့အပြင် အလင်းပြန်ဟပ်တဲ့အခါ အရောင်တလက်လက်ဖြစ်ပြီး လှပနေတတ်တာကြောင့် တပ်မက်စရာကောင်းတဲ့ ကျောက်မျက်ရတနာတစ်မျိုး ဖြစ်နေရတာပေါ့။ ဒီလိုကြောင့်ပဲ စိန်တွေကို လူအတော်များများက အဖိုးတန်ကျောက်မျက်အဖြစ် သတ်မှတ်ကြပြီး တန်ဖိုးထား ဝယ်ကြတာပါ။ ဒါပေမဲ့ စိန်လို တန်ဖိုးကြီး သဘာဝတွင်းထွက် ကျောက်မျက်တွေကို တုပနိုင်တဲ့ ဓာတ်ခွဲခန်းထွက် လူလုပ်စိန်တွေကလဲ အခုနောက်ပိုင်း…
လူသားတွေဟာ နေ့စဥ်နဲ့အမျှ ပြောင်းလဲနေတဲ့ ကမ္ဘာကြီးပေါ်မှာ နေထိုင်နေကြပါတယ်။ အရာဝတ္တုပစ္စည်းတွေ ဟောင်းသွားတာကိုလဲ ပုံမှန် မြင်တွေ့နေရပြီး ဒီဝတ္ထုတွေရဲ့ ရုပ်ဂုဏ်နဲ့ ဓာတ်ဂုဏ် ပြောင်းလဲနေတာကိုလဲ မြင်နေရပါတယ်။ ဒါဆိုရင် ဘာလို့များ အဲဒီလိုတွေ ပြောင်းလဲရသလဲလို့ မေးရင် ဓာတုဗေဒကြောင့်ပါ လို့ပဲ ဖြေပါမယ်။ ဓာတုဗေဒ (Chemistry) လို့ ပြောလိုက်တာနဲ့ လူအတော်များများက အက်တမ်တွေ၊…
လူသားတွေက အသက်ရှင်သန်ဖို့အတွက် လိုအပ်တဲ့ စွမ်းအင်ရဖို့ အခြားသက်ရှိတွေကို စားနေရပေမဲ့ အပင်တွေကတော့ လူသားတွေလို မဟုတ်ဘဲ ကိုယ်တိုင်အစာချက်လုပ်နိုင်ကြောင်းကို သိကြပြီးဖြစ်မှာပါ။ တကယ်လို့သာ လူသားတွေက အပင်တွေလို လုပ်ဆောင်နိုင်စွမ်း ရှိနေခဲ့ရင်ရော . . .? လူတွေက အပင်တွေလို အစာချက်လုပ်နိုင်ဖို့ဆိုရင် အပင်တွေ အစာချက်ဖို့ လိုအပ်တဲ့ အရာမှန်သမျှ လူတွေမှာ ရှိနေရပါမယ်။…
အက်တမ် (atom) ဆိုတာကို စာဖတ်သူတို့ ကြားဖူးနားဝ ရှိကြပါတယ်။ ဒြပ်ရှိတဲ့ အရာမှန်သမျှဟာ အက်တမ်တွေနဲ့ပဲ ဖွဲ့စည်းထားတာပါ။ ထမင်းစေ့၊ ရေသန့်ဘူး၊ စာရွက်စာအုပ်တွေ၊ လက်ကိုင်ဖုန်း၊ လူ့ခန္ဓာကိုယ်နဲ့ အခြားအခြားသော အရာဝတ္ထုများစွာကို ပုံပေါ်လာနိုင်အောင် အခြေခံ တည်ဆောက်ပေးသူတွေကတော့ အက်တမ်တွေပါ။ အက်တမ်ကို ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ ကြည့်မယ်ဆိုရင် အခြေခံအားဖြင့် ပရိုတွန် (proton)၊…
