Fact Hub Editorial, Author at Fact Hub Myanmar

Environment

တစ်ခုတည်းသော မြေကမ္ဘာ” (Short Documentary Video)

ကမ္ဘာ့ပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းကာကွယ်ရေးနေ့ အထိမ်းအမှတ်အနေနဲ့ ဒီလှုပ်ရှားမှုတွေရဲ့ နာမည်ကြီး‌ဆောင်ပုဒ်ဖြစ်တဲ့ “တစ်ခုတည်းသော မြေကမ္ဘာ” ခေါင်းစဉ်နဲ့ short documentary ပုံစံလေး Fact Hub အဖွဲ့သားတွေ ဖန်တီးဖြစ်ပါတယ်။ “တစ်ခုတည်းသော မြေကမ္ဘာ” (Only One Earth) ဆိုတဲ့ term က အင်မတန် နက်နဲပါတယ်။ ကျွန်တော်တို့လို ဉာဏ်ရည်မြင့်သက်ရှိတွေ ရှင်သန်ပေါက်ဖွားလာနိုင်ဖို့အတွက်…

Fact Hub Editorial · Jun 5, 2023 · 1 min read

Evolutionary Biology

မြန်မာစာ ဘာကြောင့်သင်

ကျွန်မတို့အားလုံး မူကြိုအရွယ်ကစလို့ အထက်တန်းပြီးတဲ့အထိ၊ အချို့လည်း တက္ကသိုလ်ပြီးတဲ့အထိ မြန်မာစာကို သင်ရိုးမှာ ဘာသာရပ်တစ်ခုအနေနဲ့ သင်ခဲ့ကြဖူးမှာပါ။ ဒါဖြင့် ဒီမြေမှာမွေး၊ ဒီမြေမှာကြီးပြီး ဒီဘာသာစကားနဲ့ရင်းနှီးနေသူတွေအဖို့ ဒီဘာသာစကားကြီးကို ဘာကြောင့်အရေးတယူလုပ်သင်နေရသလဲဆိုပြီး မကျေမနပ်ခံစားချက်မျိုး၊ မလိုအပ်ဘူးလို့ထင်ရတဲ့ ခံစားချက်မျိုးတွေလည်း ဖြစ်ကောင်းဖြစ်ခဲ့ကြဖူးပါလိမ့်မယ်။ ယနေ့ခေတ်ချာတိတ်များစကားအရဆိုရင် မြန်မာစာသင်တာဟာ ရေးတတ်၊ ဖတ်တတ်၊ ပြောတတ်ရင် တော်ရောပေါ့ ဆိုတာမျိုး။ ဒါဆိုရင် သာမန်…

Fact Hub Editorial · May 27, 2023 · 3 min read

Astronomy & Space

ပုံထဲမှာ နိုင်ငံတကာအာကာသစခန်းကြီးကို မြင်ကြရဲ့လား။ ?

ပတ်လမ်းအနေအထားနဲ့ ပတ်လမ်းအလျင်အရ ISS ဟာ ကမ္ဘာကို တစ်ရက် ၁၆ ကြိမ် လှည့်ပတ်နေရင်း ကမ္ဘာနဲ့ နေရဲ့အကြားကို ၀.၇ စက္ကန့်က‌နေ ၃ စက္ကန့်အကြား ဖြတ်သန်းသွားလေ့ရှိပါတယ်။ ဒီလိုအရမ်းတိုတောင်းတဲ့ အချိန်ပမာဏအတွင်း နေနဲ့ကမ္ဘာကြားရောက်သွားတဲ့ ISS ကို ဓါတ်ပုံရိုက်ယူရမယ်ဆိုတာ အပျော်တမ်းနက္ခတ်လေ့လာသူတွေအတွက် အတော်ကိုစိန်ခေါ်မှုကြီးပါတယ်။ ဓါတ်ပုံဆရာ အင်ဒရူးမက္ကာသီ (Andrew McCarthy)…

Fact Hub Editorial · May 18, 2023 · 1 min read

📰

Sustainability

သိပ္ပံပညာရှင်တွေရဲ့ အဆိုပြုချက်အရ ဆာဟာရသဲကန္တာတစ်ခုလုံးရဲ့ ၁.၂ ရာခိုင်နှုန်းခန့်အကျယ်ကိုသာ ဆိုလာပြား …..

သိပ္ပံပညာရှင်တွေရဲ့ အဆိုပြုချက်အရ ဆာဟာရသဲကန္တာတစ်ခုလုံးရဲ့ ၁.၂ ရာခိုင်နှုန်းခန့်အကျယ်ကိုသာ ဆိုလာပြားတွေဖုံးထားပြီး နေရောင်ခြည်စွမ်းအင်ထုတ်လုပ်မယ်ဆိုရင် ကမ္ဘာပေါ်က စွမ်းအင်လိုအပ်ချက်အားလုံးကို ဖြည့်ဆည်းနိုင်တဲ့အထိ လုံလောက်မှုရှိနိုင်ပါတယ်။ စုစုပေါင်းကမ္ဘာ့စွမ်းအင်အသုံးပြုမှု (ကျောက်မီးသွေး+ ရေနံ + ရေအားလျှပ်စစ် + နျူကလီးယား + ပြည့်ဖြိုးမြဲစွမ်းအင်) အားလုံးဟာ 13,000 Million Ton Oil Equivalent (13,000 MTOE)…

Fact Hub Editorial · May 7, 2023 · 1 min read

Medicine & Health

ကာဗွန်ဟိုက်ဒရိတ်နဲ့ ကယ်လိုရီ လုံးဝမပါဝင်ဘဲ Stevia ဆိုတဲ့အပင်ကနေ သာမန်သကြားတွေထက် အချိုဓာတ် အဆ ၁၀၀ ကျော် ပိုမိုရရှိနိုင်ပါတယ်

Stevia အပင်က သန့်စင်ထုတ်လုပ်ပြီးရလာတဲ့ အချိုဓာတ်ဟာ သာမန်သကြားတွေထက် အဆ‌ပေါင်း ၁၀၀ ကနေ ၃၀၀ ကျော်အထိ အချိုကဲပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ကယ်လိုရီ ဇီးရိုး၊ ကာဗွန်ဟိုက်ဒရိတ် ဇီးရိုးနဲ့ တခြားသော မကောင်းတဲ့ ဓာတ်ပစ္စည်းတွေလည်း ပါဝင်မနေပါဘူး။ အချိုဓာတ်အများဆုံးပါဝင်ပြီး ကင်ဆာကို ကာကွယ်ပေးတဲ့ Antioxidants တွေ၊ ကိုယ်ခံအားကောင်းစေတဲ့ Vitamin C…

Fact Hub Editorial · Apr 25, 2023 · 1 min read

Ecology

ဓာတုဗေဒနဲ့သလင်းကျောက်

Chemical compound တစ်ခုဖြစ်‌တဲ့ သလင်းကျောက်မှာ ဆီလီကွန်အက်တမ်တစ်လုံးနဲ့ အောက်ဆီဂျင်အက်တမ်နှစ်လုံးပါဝင်ပါတယ်။ သင်္ကေတနဲ့ဖော်ပြရမယ်ဆိုရင်တော့ SiO2 ဖြစ်ပါတယ်။ကမ္ဘာမြေမျက်နှာပြင်ပေါ်မှာ များများစားစား တွေ့ရှိရတတ်တဲ့ သတ္တုပစ္စည်းတစ်ခုဖြစ်တဲ့အပြင် တစ်မူထူးခြားတဲ့ အရည်အသွေးတွေ ဂုဏ်သတ္တိတွေကြောင့် အလွန် အသုံးဝင်တဲ့သဘာဝ တွင်းထွက်ပစ္စည်းတစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ သလင်းကျောက်တွေကို လက်ရှိအချိန်အထိ ကမ္ဘာပေါ်မှာ ပေါပေါများများတွေ့ရှိနိုင်ပါသေးတယ်။ ဘယ်လိုအပူချိန်မှာမဆို အသွင်အပြင်တွေ ဖြစ်ပေါ်နိုင်ပြီးတော့ မီးသင့်ကျောက်၊ အသွင်ပြောင်းကျောက်နဲ့ အနည်ကျကျောက်တွေအဖြစ်…

Fact Hub Editorial · Apr 21, 2023 · 1 min read

Public Health

ကမ္ဘာတစ်ဝန်း HIV ကူးစက်မှုနှုန်း ကျဆင်းလာသော်လည်း မြန်မာနိုင်ငံအပါအဝင် အခြားဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံတွေမှာ HIV ကူးစက်နှုန်း များပြားလာ

မြန်မာနိုင်ငံမှာ လူငယ်တွေ ပွင့်လင်းမှုရှိလာတာနှင့်အမျှ HIV ရောဂါပြန့်ပွားနှုန်းတွေဟာလည်း တစ်ဟုန်ထိုးမြင့်မားလာပါတယ်။ တစ်ကမ္ဘာလုံး အတိုင်းအတာအရ HIV ကူးစက်ခံရမှု ထုတ်ပြန်ချက်အသစ်ဟာ 1996 ခုနှစ်တုန်းကပျမ်းမျှလူသန်းပေါင်း 3.2 သန်းခန့် ရှိပြီး 2021 ခုနှစ်မှာတော့ 1.5 သန်းခန့်သာ ရှိတော့တာကြောင့် ပြန့်ပွားနှုန်းဟာ တဖြည်းဖြည်း လျော့နည်းလာတာကို တွေ့ရှိရပါတယ်။ ဒါပေမယ့် Sex Education…

Fact Hub Editorial · Apr 20, 2023 · 1 min read

📰

Health

သင်သိပါသလား

သင်သိပါသလား အမျိုးသမီးတွေရဲ့ ဦးနှောက်ဟာ သူတို့ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်မှာ ကျုံ့သွားလေ့ရှိကြပြီးတော့ မူလအရွယ်အစားကိုပြန်ရဖို့အတွက် ခြောက်လနီးပါးကြာမြင့်ပါတယ်။

Fact Hub Editorial · Apr 17, 2023 · 1 min read

📰

Humanities & Social Sciences

၁၉၆၈ ခုနှစ်မှာ EI Salvador နိုင်ငံဟာ Honduras နိုင်ငံကို ဘောလုံးပွဲတစ်ပွဲမှာ ရှုံးနိမ့်ပြီးတဲ့နောက် စစ်ပွဲဆင်နွှဲခဲ့ဖူးပါတယ်။

The Football War လို့သမုတ်ကြတဲ့ အဆိုပါ စစ်ပွဲဟာ၁၉၆၉ ခုနှစ်မှာ El Salvador နဲ့ Honduras တို့ကြားဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ စစ်ပွဲတိုလေးတစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ နှစ်နိုင်ငံကြားမှာရှိတဲ့တင်းမာမှုတွေဟာ ၁၉၇၀ ခုနှစ် ကမ္ဘာ့ဖလားခြေစစ်ပွဲတုန်းက ပဋိပက္ခတွေနဲ့တိုက်တိုက်ဆိုင်ဆိုင်ဖြစ်ခဲ့တာပါ။ အဲ့ဒီ ပဋိပက္ခတွေကို ခေါင်းစဉ်တပ်ပြီး Salvadoran စစ်တပ်ဟာ Honduras ကို ၁၉၅၉ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်…

Fact Hub Editorial · Apr 3, 2023 · 1 min read

Fact Hub Editorial

သိပ္ပံကို သင်ချစ်ပါသလား?